09302020چهارشنبه
بروزرسانیچهارشنبه, 13 جون 2018 11:27
پنج شنبه, 23 مرداد 1399 ساعت 18:09

«انفجار بیروت چرا و چگونه روی داد و مسئولان آن چه کسانی هستند؟» مطلب ویژه

نوشته شده توسط
انفجار بیش از ٢٧۵٠ تُن نیترات آمونیوم در انبار شماره ١٢ بندر بیروت بگفته شهروندان لبنان نشان دهشتناک دیگری از ناکارآمدی، بی تدبیری و بویژه فساد ریشه دوانده در نهادهای سیاسی و اداری این کشور است.

بروز این رویداد تکان دهنده بر بستر بحران شدید اقتصادی و بی اعتمادی گسترده عمومی نسبت به مقامات دولتی و رهبران سیاسی، اینان را نسبت به برآمدن خشم عمومی نگران ساخته و به تلاش برای آرام کردن برانگیخته است. مقامات کشور به امید خاموش کردن زبانه ناخرسندی‌ها، جستجو و مجازات «دست اندرکاران انبار کردن» مواد یادشده را دنبال می‌کنند. یک روز پس از دو انفجار پیاپی در لبنان که دستکم ١٣٧ کشته و نزدیک به ۵٠٠٠ زخمی به بارآورد، یک تحقیق قضائی از سوی دادگستری و یک تحقیق امنیتی به خواست دولت به جریان افتاده است تا مسئولیت‌ها را در انبارکردن نزدیک به سه هزار تُن مواد قابل انفجار بدون به اجرا گذاشتن تمهیدات ایمنی و احتیاطی روشن کند و الزامات حقوقی مجازات آنان را فراهم آورد. دولت پیش از آغاز تحقیقات، با سپردن منطقه بندری بیروت به ارتش، دستور مسدود کردن آن را صادر کرد و فرمان داد مسئولان انبارها بازداشت شوند. در باره اینکه افراد بازداشت شده چه شمار و چه کسانی هستند تا کنون اطلاعی منتشر نشده است. بازپرسان تحقیق قضائی و بازجویان تحقیق امنیتی باید به این پرسش اساسی پاسخ گویند که چگونه این مقدارِ عظیم از یک ماده قابل انفجار به مدت شش سال در مکانی تا این اندازه پُر خطر و در شرایطی این چنین ناپایدار انبار شده، بویژه چنانکه بدری ضاهر، مدیرکل گمرکات لبنان، تائید کرده، انبار ترقه جات و فشفشه نیز در کنار آن قرار داشته است. براساس گزارش یک نشریه تخصصی حقوق دریائی، کشتی باربری «روسوس» با پرچم مُلداوی که با ٢٧۵٠ تُن نیترات آمونیوم در تاریخ ٢٣ سپتامبر ٢٠١٣ بندر باتومی در گرجستان را بسوی بندر «بیرا» در موزامبیک ترک کرده بود، به دلیل نقص فنی موتور در بیروت پهلو گرفت و بازدید انجام گرفته از کشتی نشان داد که حرکت آن پُر خطر خواهد بود. صاحب آن، «ایگور گرچوشکین» سرمایه دار ورشکست شده روس، کشتی را رها کرد، کرایه کنندگان کشتی به دنبال محموله آن نیامدند و بستانکاران نیز که سه قرار قضائی توقیف آن را بدست آورده بودند، سودی در پیگیری ماجرا ندیدند. دادگستری لبنان با توجه به خطراتی که محموله کشتی در برداشت، در سال ٢٠١٤ دستور تخلیه آن را صادر کرد و ٢٧۵٠ تُن نیترات آمونیوم به انبار شماره ١٢ بندر بیروت انتقال یافت و ... شش سال بعد در روز سه شنبه ٤ اوت/ ١٤ مرداد بخش بزرگی از پایتخت لبنان را ویران کرد. اگر در ابتدا گمان می‌رفت که این محموله پس از انتقال به انبار در هزارتوی اداری و قضائی کشور به فراموشی سپرده شده است، بدری ضاهر، مدیرکل گمرکات لبنان، از دو روز پیش به اینسو یادآوری می‌کند که سازمان وی از همان هنگام تا کنون شش بار با نگارش نامه خطرناک بودن این محموله را به دستگاه قضائی گوشزد کرده و خواستار اخذ تصمیمی برای انتقال آن به خارج از کشور شده، اما در این زمینه هرگز پاسخی دریافت نکرده است. روایت رسمی از چگونگی وقوع حادثه: نتایج تحقیقات اولیه بگفته مدیرکل بندر بیروت نشان می‌دهد که بی احتیاطی یک کارگر جوشکار هنگام مرمتِ یکی از درهای انبار شماره ١٢ بارقه بر اطراف پراکنده و آتش برخاسته از آن نخست به انبار ترقه جات و فشفشه زده و سپس زنجیروار این انبار را در برگرفته و آن انفجار سترگ ویرانگر را آفریده است. حسن قریطم، مدیرکل بندر بیروت، در گفتگو با روزنامه «لوریان لو ژور» چاپ بیروت می‌گوید که سازمان وی در این زمینه «دستور دادگستری کشور را به اجرا گذاشته است که اخیراً برای محافظتِ محموله موجود در انبار از خطر تخریب و سرقت، خواستار بستن روزنه پدیدار شده بر درب انبار شده بود». او از انتشار اسنادی که سازمان گمرکات برای تاکید بر بی توجهی دستگاه دادگستری به خطر نگهداری این محموله در اختیار رسانه‌ها قرار داده است ابراز تاسف کرده و گفته است «انتشار این مدارک برای دفاع از خود و انداختن طوق مسئولیت بر گردن دیگران است». او نیز برای دفاع از خود می‌گوید «این محموله در انبار ویژه‌ای تحت نظر یک نماینده دادگستری قرار داشت بی آنکه سازمان بنادر اختیاری در باره آن داشته باشد». مدیرکل گمرکات نیز تاکید می‌کند که سازمان وی بر محموله یاد شده نظارتی نداشته است و انبارها زیر نظر سازمان مدیریت بندر قرار دارد که وابسته به وزارت «ترابری و فوائد عامه» است. سازمان گمرکات زیر نظر وزارت دارائی قرار دارد. بگفته یکی از روزنامه نگارانِ آگاه به مناسبات نیروهای سیاسی و جوامع مذهبی در لبنان، در این ماجرا هر یک از سازمان‌ها در جهت دفاع از خود، از وزارت متبوعه خود و نیز نیروی سیاسی حاکم بر آن وزارت تلاش می‌کند. دادستان دیوان عالی کشور، غسان عویدات، روز چهارشنبه از بازپرسان مسئول تحقیق در این باره خواست «کلیه گزارش‌ها و مدارک مربوط به انبار کردن مواد آتش زا در انباری که در آن انفجار رخ داده است» را به وی تسلیم دارند و «مسئولان انبار کردن و محافظت از این مواد و نیز کسانی که وظیفه نگهداری انبار بر دوش آنها بوده است» را شناسائی و به وی معرفی کنند. بدبینی گسترده شهروندان نسبت به نتایج تحقیقات: تشکیل یک کمیسیون تحقیقاتی به ریاست نخست وزیر و آغاز دو تحقیق امنیتی و قضائی با این حال در نظر بسیاری از لبنانی‌ها بیش از آنکه با هدف پرده برداشتن از رازهای سر به مهر و فاش کردن فسادها و مسئولیت‌ها انجام گرفته باشد به منظور «رد گم کردن» و پنهان ساختن «حقایق ناگفتنی» به اجرا گذاشته شده است. یکی از ساکنان بیروت به سختی باور دارد که «اینهمه تاکید بر انبار شماره ١٢ برای سکوت در باره انبار دیگریست که حزب‌الله در آن سلاح‌های خود را پنهان کرده است». او می‌گوید «در لبنان آنچه در مرزهای کشور می‌گذرد و آنچه در بندرهای ما جریان دارد در اختیار دولت نیست و اگر حزب‌الله سلاح‌ها و مهمات خود را در بندر بیروت پنهان کرده است از آنروست که از یکسو دولت بر آنها حاکمیتی ندارد و از سوی دیگر اسرائیل جرئت بمباران آنها را در نزدیکی محلات مسکونی به خود نمی‌دهد». او این چنین بر این باور است که حادثه انفجار، رویدادی اتفاقی نبوده است. بسیاری سوگند می‌خورند که خود پیش از انفجار هواپیماهائی را در آسمان دیده‌اند. این باور و این سوگند دستکم بی اعتمادی کامل شهروندان به مقامات کشور را یادآوری می‌کند و انجام یک تحقیق بین‌المللی و مستقل را تنها راه دست یافتن به حقیقت می‌داند. خواستی که مورد تائید نخست وزیران پیشین نیز هست. فواد سینوره، سعد حریری و تمام سلام، در بیانیه مشترکی خواستار ارجاع تحقیقات به سازمان ملل و یا اتحادیه عرب شدند تا «دلایل وقوع فاجعه‌ای که اعتماد شهروندان به دولت را بکلی فرو ریخته است بشکل مستقل جستجو و آشکار شود». هادی ابوالحُسن، نماینده مجلس از ائتلاف دموکراتیک نیز تاکید می‌کند که «هیچ اعتمادی» به نتایج تحقیقات اعلام شده از سوی مقامات «جنایتکار» کشور ندارد. او با انتشار یک توئیت نظام حاکم را یک «رژیم سیاسی فاسد که جز مصیبت و فاجعه حاصلی ندارد» توصیف کرد و خواستار انجام یک «تحقیق مستقل» شد. در همین حال، سندیکاهای کادر درمانی کشور نیز که روز چهارشنبه در محل نظام پزشکی اجتماع کرده بودند همین خواست را ارائه کردند. محمد فهمی، وزیر کشور در پاسخ به خبرنگاری که با اشاره به این خواست‌ها در باره انجام یک تحقیق بین‌المللی پرسش کرده بود، گفت «ما خود از کلیه صلاحیت‌های لازم به این منظور برخورداریم». یک روایت رسمی و دو فرضیه جاری: بی اعتمادی به مقامات چنان است که بسیاری بر این باورند که دولت با تشکیل کمیسیون تحقیقات و انجام تحقیقات قضائی در صدد تحمیل روایت مورد نظر خود از چگونگی وقوع این انفجار است. این روایت از نظر آنان همانست که مدیرکل بندر آن را نقل کرده است. ژنرال بازنشسته «خلیل حلو» می‌گوید که این روایت به سادگی می‌تواند به «گزینه رسمی دولت تبدیل شود، زیرا خوشایند همه طرفین تشکیل دهنده حکومت است». او تاکید می‌کند که خود بدان باور ندارد و دو نظریه دیگر را برمی‌شمارد. نخستین آنها «یک اقدام خرابکارانه از سوی یکی از سرویس‌های امنیتی با آگاهی کامل به وجود این محموله است» و هدف آن البته هنوز روشن نیست و با کنکاش بیشتر می‌توان در باره آن به نتایجی دست یافت. فرضیه دیگر بمباران انبار «از سوی اسرائیل یا کشور ثالثی است» که در این زمینه نیز با انجام تحقیقات بیشتر می‌توان به نتایج دقیق تری دست یافت. او یادآوری می‌کند که افراد بسیاری از شنیدن صدای عبور هواپیما و حتی دیدن آن سخن گفته‌اند. ژنرال «خلیل حلو» تاکید می‌کند که او در فقدان اسناد و مدارک قانع کننده قصد بها دادن به یکی از سه فرضیه مطرح شده را ندارد، اما یادآوری می‌کند که نباید هیچک از آنها را نادیده گرفت. کمیسیون تشکیل شده به ریاست نخست وزیر باید تحقیقات خود را در پنج روز به انجام برساند و نتیجه آن را اعلام دارد. «خلیل حلو» این مهلت «نشان جهالت کامل» می‌داند و می‌گوید «مسئولان سیاسی با تعهد به روشن کردن چگونگی وقوع این فاجعه در پنج روز، دقیقاً خود را در موقعیتی غیرقابل دفاع قرار می‌دهند». برخی از حال بر این باورند و تاکید می‌کنند که از این تحقیقات نتایجی که خود می‌خواهند بدست خواهد آمد.

ار اف ای (رادیو فرانسه-فارسی) ـ اوت ۲۰۲۰

«بیروت، خشم آنجاست، که بیرون خواهد زد»

عنوان گزارشی در مورد خشم مردم لبنان علیه حاکمان فاسد بعد از انفجار ویرانگر روز سه شنبه است. از نظر بسیاری از ساکنان پایتخت لبنان، که پیشتر بر اثر بحران اقتصادی همه چیز شان برباد رفته، انفجار روز سه شنبه یک نقطه غیر قابل برگشت است و مردم بر می خروشند. تفنگ و جارو: نظامیان مسلح در مرکز شهر بیروت که بر اثر انفجار زخمی شده است، موضع گرفته اند و داوطلبان که تلاش می کنند با نظافت کوچه ها و خیابانها دوباره به شهر جان بدهند. در حال حاضر، دو چیز متضادی که در لبنان تبدیل به سمبل شده اند، و در یک بی تفاوتی شانه به شانه هم می سایند. اما بسیاری بر این باورند که به زودی رو در روی هم قرار خواهند گرفت. چرا که اکنون دوره عزا است و به زودی خشم جایگزین آن می شود. ناتالی یک فرانسوی-لبنانی می گوید «اگر در حال کمک رسانی نبودیم، الان جلوی پارلمان بودیم و فریاد می زدیم». وی نه سال است که پاریس را به سمت بیروت ترک کرده است. «بخاطر عشق به وطن». وی روز شش اوت، وقتی خسارات محلی خود را مشاهده می کرد، آه می کشید. او این شانس را داشت که هنگام فاجعه در محل حضور نداشت. وی می گوید «اگر بودم، روی بالکن خانه ام بودم که بر اثر موج انفجار جارو می شدم و معلوم نبود به کجا پرتاب می شدم». و اگر ناتالی در فاصله یکساعته تا بیروت رفته است، بخاطر بحران اقتصادی است که توان مالی زندگی در بیروت را نداشت و شش ماه است که نه آب دارد و نه برق. وی می گوید «تمام چیزیهای که برای ما باقیمانده، علت زندگی ماست. این انفجار نطقه عطف بدون بازگشت است. خشم مردم بیرون خواهد زد». کلماتی که بکار می برد، حرف همه مردم است.....نسل جدید از شکاف داخلی بین احزب سیاسی عبور کرده و آن را به رسمیت نمی شناسد. آنها علیه «تمام طبقه سیاسی» هستند که سالها بر لبنان حکمرانی کرده اند. آنها می گویند جنبش اعتراضی خود را «بسیار شدیدتر و خشن» نشان خواهد داد. یکی می گوید «به چهرهای مردم در ماشینها نگاه کنید، مردم به ته خط رسیده اند»............امانوئل ماکرون روز گذشته در بیروت گفت که «لبنان تنها نیست» و «ما آن را به حال خود رها نخواهیم کرد». رئیس جمهور فرانسه به صراحت به مقامات کنونی خاطر نشان کرد که «در صورتی که دست به اصلاحات گسترده سیاسی نزنند، لبنان از این بیشتر در باتلاق بحران فرو می رود». وی گفت که «کمکهای ارسال فرانسه مستقیم به سازمانهای غیر دولتی تحویل داده می شود». وی به کشورهای دیگر فراخوان داد که به لبنان کمک کنند. فرانسه متعهد شد که در این زمینه با شرکای بین المللی خود گفتگو می کند و در نظر دارد کنفرانس بین اللملی برای کمک به لبنان تشکیل دهد.........

روزنامه پاریزین اوت ۲۰۲۰

مسعود رجوی - پیام شماره۱۱ - آماده باش دوران سرنگونی - ۱۲ آبان ۱۳۹۷

massoud rajavi10 1396 8e878

ضد فتوا

فعالیت انجمن‌های پوششی وزارت اطلاعات در آلمان