12042022یکشنبه
بروزرسانیچهارشنبه, 13 جون 2018 11:27
دوشنبه, 30 آبان 1401 ساعت 18:47

جنبش اعتراضی در ایران - رژیم در بحران؟

نوشته شده توسط
اعتراضات علیه حکومت استبدادی در ایران - با وجود احکام اعدام و رفتار وحشیانه با تظاهرکنندگان - همچنان ادامه دارد. تنها راه رژيم برای ماندن در قدرت، استفاده از خشونت است.

با گذشت دو ماه از مرگ مهسا امینی، وضعیت در ایران نامشخص است. به این سؤال که آیا و - اگر چنین است - تا چه حد اعتراضات باعث ایجاد اختلاف یا حتی شکاف در رژیم شده است، به سختی می توان پاسخ داد. اما نکته قابل توجه این است که تظاهرات از آن زمان تاکنون ادامه دارد، هرچند سرلشکر حسین سلامی، فرمانده سپاه پاسداران، سه هفته پیش به صراحت خواستار توقف فوری آن شده بود. ظاهراً برخی از جوانان ایرانی دیگر از تهدید ترسی نداشته و می خواهند خشم فروخورده و نارضایتی خود را از نظام جمهوری اسلامی برای همیشه به خیابان ها بکشانند.

با توجه به اینکه این تظاهرات سراسری است و جنبش اعتراضی فاقد رهبری است، دولت در مهار و تضعیف استراتژیک آن با مشکلات جدی مواجه است. اظهاراتی مانند اظهارات محمد باقر قالیباف، رئیس مجلس، مبنی بر اینکه کشور قادر به انجام برخی اصلاحات است، مورد توجه قرار نگرفته است. از یک سو، اکثریت قدرتمندان با نفوذ ایران اصلاحات را نشانه ضعف می دانند. از سوی دیگر، بسیاری از تظاهرکنندگان نه تنها خواستار اصلاح بلکه خواهان تغییر نظام جمهوری اسلامی هستند. و اسلام گرایان در قدرت امروز به خوبی می دانند که رژیم شاه در اواخر دهه ۱۹۷۰، زمانی که پادشاه تسلیم خواسته های خیابانی شد، شروع به تزلزل کرد.

رژیم متکی بر خشونت است

به همین دلیل است که رژیم سیاست سرکوب شدید و خشونت آمیز اعتراضات را دنبال می کند. ارقام ارائه شده توسط گروههای حقوق بشری که شامل حدود ۴۰۰ کشته و بیش از ۱۶۸۰۰ دستگیری می باشد، خود گویای این موضوع است. هرچند علی خامنه ای تاکنون بطور علنی خواستار سرکوب ناآرامی ها نشده، با این وجود، شایعاتی وجود دارد مبنی بر این که  سرکوب های شدید اخیر در استان جنوب شرقی سیستان و بلوچستان نوعی آزمون آزمایشی برای رهبر انقلاب بود: در  آنجا نیروهای امنیتی بارها به سمت تظاهرکنندگان عمدتا سنی از جمله روحانیون تیراندازی کرده که بر اثر آن دهها نفر کشته شدند. با این حال، اعتراضات متوقف نشده است.

این واقعیت که دادگاهها اکنون چندین حکم اعدام علیه تظاهرکنندگان را در روند رسیدگی سریع صادر کرده‌اند، فقط برای صاحبان قدرت خوشایند و منطقی است: رژیم به دنبال ایجاد هراس است. رژیم تنها با استفاده از سرکوب شدید و وحشیانه می تواند بقای خود را حفظ کند، حتی اگر او نخواهد بطور علنی به آن اذعان کند. رژیم با پنهان شدن در پشت نیروهای امنیتی سطح پایین، تلاش می کند که حضور نیروهای واقعاً  سرکوب گر  وحشی را بپوشاند. هرچند رژیم  رسما تاکید می کند که مبارزه با اعتراضات کنونی و سرکوب آنها بر عهده پلیس و گروههای داوطلب شبه نظامی بسیجیان است. اما گزارشهای زیادی  وجود دارد مبنی بر اینکه سپاه پاسداران که بی رحمانه اعتراضات "جنبش سبز" را در سال ۲۰۰۹ سرکوب کردند،  نیز بشکل استتار شده در لباس پلیس و شبه نظامیان بسیجی، در سرکوب این اعتراضات مشارکت دارند.

علاوه بر این، بنا به گزارش اسناد محرمانه موجود نزد سازمان حقوق بشر عفو بین‌الملل، ستاد کل نیروهای مسلح از تمامی فرماندهان منطقه‌ ای خواسته تا علیه تظاهرکنندگان «اقدامات شدید» اتخاذ کنند. آیا اینکه این رویکرد بواقع  بسود حاکمان  خواهد بود، قابل تردید است. جهت یادآوری، در «جمعه سیاه» در سال ۱۹۷۸، شاه دستور تیراندازی به تظاهرکنندگان غیر مسلح در میدان ژاله تهران را داد و اعتراض شدید تری را علیه رژیمش برانگیخت.

آیا اعتراضات ادامه خواهد داشت؟

با توجه به افزایش مداوم خشونت علیه تظاهر کنندگان، مشخص نیست که آیا آنها به تظاهرات خود در خیابانها ادامه خواهند  داد یا خیر. اما دلایل بسیاری برای ادامه حضور آنها در خیابانها وجود دارد: کاهش آستانه ترس در میان برخی از آنها، افزایش ناآرامی ها در این هفته در سالگرد اعتراضات سرکوب شده ۲۰۱۹ و همچنین نارضایتی از آخرین داده های اقتصادی. در پایان هفته گذشته مسعود میر کاظمی، رئیس سازمان برنامه و بودجه کشور از کسری ۳۴ درصدی بودجه سال جاری که تا ۲۹ اسفندماه در ایران ادامه دارد، خبر داد. همچنین شایعاتی مبنی بر کاهش ۲۰ درصدی ارزش ریال در دو هفته گذشته به دلیل هزینه های هنگفت دولت برای نیروهای امنیتی وجود دارد.

حاکمان ایران تاکنون از سرکوب افسار گسیخته پرهیز کرده اند. در عوض، حسین امیرعبداللهیان، وزیر امور خارجه، نسبت به "جنگ داخلی" هشدار می دهد که به اعتقاد او توسط کشورهای غربی در کشور سازماندهی می شود. تظاهرکنندگان احتمالا سخنان وی را نشانه اعتراف تندرو ها به ترس از پایان جمهوری اسلامی «خود» می دانند. در هر صورت: اگر اعتراضات ادامه پیدا کند و بطور مستمر بخش های مهم زندگی عمومی مانند بازارها، سیستم حمل و نقل یا حتی صنعت انرژی را تحت تأثیر قرار دهد، به احتمال زیاد براه افتادن حمام خون دیگری اجتناب ناپذیر خواهد بود. بنا بر گزارشها، خانه محل تولد روح الله خمینی روز پنجشنبه به آتش کشیده شد. این خانه در شهر خمین در مرکز ایران به مدت ۳۰ سال موزه بوده است.

حاکمان ایران تاکنون از سرکوب افسار گسیخته پرهیز کرده اند. در عوض، حسین امیرعبداللهیان، وزیر امور خارجه، نسبت به "جنگ داخلی" هشدار می دهد که به اعتقاد او توسط کشورهای غربی در کشور سازماندهی می شود. تظاهرکنندگان احتمالا سخنان وی را نشانه اعتراف تندرو ها به ترس از پایان جمهوری اسلامی «خود» می دانند. در هر صورت: اگر اعتراضات ادامه پیدا کند و بطور مستمر بخش های مهم زندگی عمومی مانند بازارها، سیستم حمل و نقل یا حتی صنعت انرژی را تحت تأثیر قرار دهد، به احتمال زیاد براه افتادن حمام خون دیگری اجتناب ناپذیر خواهد بود. بنا بر گزارشها، خانه محل تولد روح الله خمینی روز پنجشنبه به آتش کشیده شد. این خانه در شهر خمین در مرکز ایران به مدت ۳۰ سال موزه بوده است.

گردهمایی بزرگ مقاوت - ایران آزاد 2022

ضد فتوا

فعالیت انجمن‌های پوششی وزارت اطلاعات در آلمان